Gilles Deleuze'ün Fark Felsefesi

Kitap · 10 Haziran 2021 Perşembe



Gilles Deleuze’ün Fark Felsefesi-Bergson, Nietzsche ve Spinoza Okuması- Sadık Erol Er /Çizgi Kitabevi

“Yaşam farkın sürecidir.

Biz, çoğu kez geçmiş ve geleceği şimdide ilişkileri ile ayırırız, fakat eğer şimdiki an bir oluş anıysa çok kesin bir anlamda, bu şimdiki an aynı zamanda geçmişin-şimdi-oluşu ve şimdinin-gelecek-oluşudur.

Bu yüzden ‘şimdinin, geçmiş olan ve hala gelecek olan olarak kendisiyle birlikte var olması gerekir’.

Geçmiş ve geleceğin şimdiki anda birlikte varoluşu, böylece geçmiş, şimdi ve geleceğin bir sentezin oluşturur ve zamanın çeşitli anlarının birbirleriyle ilişkisini kurar.

Eğer kozmosun çoğu kendilikleri bitişik iki anda göz önüne alınırsa, ilk anın çeşitliliğinin ve çeşitliliğin ikinci andaki yeniden üretiminin aynı oluş anı içinde kapsandığının ya da sentezlendiğinin söylenmesi gerekir.

Oluş kavramı böylece bizi oluşun her bir anını oluşun ardıl anıyla eşzamanlı birlikte varoluş olarak düşünmeye zorlar.

İkinci anın birinci an içinde kapsanması bizi oluşu doğru anlamaya zorlayan şeydir ve bir anlamda ikinci anın ilk an içinde ‘geri gelmesi’ ya da ‘dönüş’ü oluşun doğasının, oluşun varlığının açıklamasıdır.

Deleuze, ebedi dönüşün, ‘zamanın ve boyutlarının bir sentezi, çeşitliliğin ve onun yeniden üretiminin bir sentezi, oluşun ve oluşta olumlanan varlığın bir sentezi, çifte olumlamanın bir sentezi olduğunu’ söyler”

Şimdi ile geçmiş ardışık değil, bir-arada-oluş halindedir, eş zamanlıdır.

“Geçmişin şimdi içinde barınıp gitmesi, zamanın, daha doğrusu sürenin sürekliliği ve bölünmezliğidir.

“Eğer geçmiş şimdi olarak kendisiyle bir arada var oluyorsa, eğer şimdi bir arada varolan geçmişin en sıkışmış derecesiyse, o halde aynı şimdi, geçmişin geleceğe doğru atıldığı kesin nokta olduğu için, doğasını değiştiren, sürekli yeni olan olarak, yaşamın ebediyeti olarak tanımlanır”

Deleuze’e göre bu bağlamda süre aslında özünde bellektir, bilinçtir, özgürlüktür…”


Bu Kategorideki Diğer Blog Yazıları


Son Blog Yazıları